Gezondheid 03 – Verlichting (kwikdamp):

Ik wil het met u hebben over verlichting…

Ik ga het echter niet hebben over de geschiedenis van de lamp of het voor leken ingewikkelde technische verhaal, dat is voor de liefhebbers te lezen op wikipedia.

Wel geef ik een kleine introductie in lamptypes en rendementen, maar ook milieuaspecten.

verlichting 001 gloeilamp halogeenlamp

Gloeilamp:

http://nl.wikipedia.org/wiki/Gloeilamp

Wat is een gloeilamp?

Niets meer dan een draadje in een afgesloten glazen behuizing waarop een spanning van 220V wordt aangesloten, zodat de draad begint te gloeien (licht geven).

De glazen behuizing is zuurstofarm afgesloten, als er zuurstof bij de gloeidraad zou kunnen komen zou de gloeidraad direct doorbranden.

Tegenwoordig vult men de glazen kop met een gasvorm zoals stikstof, of een zogenaamd edelgas zoals argon (argon is niet brandbaar, explosief of giftig en het wordt verhandeld in cilinders die onder hoge druk staan (bij te snelle ontsnapping van het gas kunnen brandwonden op de huid of ademhalingswegen ontstaan)) en xenon (xenon zelf is niet giftig, maar veel xenonverbindingen zijn dat wel als gevolg van de sterke oxiderende eigenschappen) voor.

Opmerkelijk hierbij is dat xenon ook gebruikt wordt in de ruimtevaart als brandstof!

Sluit de gloeilamp aan op een spanning van 220V (lichtnet Nederland (lichtnet spanning kan afwijken in andere landen en zelfs andere Europese lidstaten)).

Bedrijfstemperatuur 2500 graden Celcius (2800K).

Levensduur 1.000 – 1.500 branduren.

Rendement gloeilamp slechts 5-10%, de rest van het ingevoerde vermogen gaat verloren aan warmteverlies (vooral stralingswarmte (infrarood licht)).

Halogeenlamp:

Sluit de halogeenlamp aan op 12V (accu of trafo).

Het werkingsprincipe is ongeveer gelijk aan dat van de gloeilamp, het werkt ook met een gloeidraad en de glazen miniatuurhuis is ook gevuld met een edelgas zoals hierboven vermeld.

Door het gebruik van een reflector wordt de lichtopbrengst een stuk groter doordat de lichtbundel gericht kan worden.

Bedrijfstemperatuur 2900 graden Celcius (3200K).

Levensduur ?!?

Rendement 15-20% (met HIR technologie zelfs 30%).

verlichting 002 tlbalk spaarlamp

Tl-buis (fluorescentielamp):

http://nl.wikipedia.org/wiki/Tl-buis

Een fluorescentielamp geeft licht door het oplichten van een fluorescerende laag onder invloed van ultraviolette stralen die opgewekt worden door gasontlading in de lamp.

Een buis is aan de binnenzijde bedekt met een fluorescerende stof en gevuld met een van de edelgassen argon of krypton (of een mengsel hiervan) en kwikdamp onder lage druk. Tussen twee elektroden aan weerszijden van de buis vindt een gasontlading plaats, waardoor de kwikdamp ultraviolet licht gaat uitzenden. In de fluorescerende laag wordt de ultraviolette straling omgezet in zichtbaar licht.

Bedrijfsspanning 220V en heeft een voorschakelapparaat die een spanningspuls afgeeft van +/- 1.000V om de buis te doen ontsteken en een ontstoringscondensator nodig.

De lichtopbrengst is in het begin nog minimaal en wordt beter naarmate de tl-buis warmer wordt.

Een tl-buis creëert een magnetisch veld, dat sommigen als onprettig kunnen ondervinden.

Levensduur 15.000 – 30.000 branduren.

Rendement 65%.

Spaarlamp:

http://nl.wikipedia.org/wiki/Spaarlamp

Een spaarlamp is eigenlijk niets meer dan een in elkaar opvouwde tl-buis, zodat deze in een normale fitting past (compacter), en bezit ook het giftige kwikdamp.
Net zoals de tl-buis creëert de spaarlamp ook een magnetisch veld dat voor sommigen als onprettig kan worden ondervonden.

Doordat de lampen eerst moeten opwarmen, zijn zij minder geschikt voor kortstondig aan en uitschakelen van de verlichting bv in een toilet.

Levensduur 5.000 – 10.000 branduren.

Het stroomverbruik ligt +/- 5x – 6 x lager dan bij een gloeilamp.

Rendement 40%.

—– —– —–

Zo nu hebben we de belangrijkste lichtbronnen gehad en kunnen we door naar de kern van het probleem…

De giftige Kwikdamp in TL-buizen en SPAARlampen!

Vreemd dat voor dit soort lampen een materiaal gebruikt wordt dat erg giftig is.

Zeker in dampvorm (zoals dat bij tl-buizen en spaarlampen het geval is).

As je dit goedje eenmaal via je longen naar binnen krijgt kan het ernstige schade toebrengen aan de hersenen, het zenuwstelsel, de lever en de nieren.

Op zijn zachtst gezegd merkwaardig dat juist dat giftige kwik opnieuw wordt toegepast, en wel in de nieuwe generaties spaarlampen van tegenwoordig!

Er komt inmiddels een nieuwe generatie lampen aan die nog rendabeler zijn dan de spaarlamp en bovendien ongevaarlijk.

Ik heb het hier over de LEDlamp…

verlichting 004 ledlamp

Ledlamp:

http://nl.wikipedia.org/wiki/LED_lamp

Een lamp die opgebouwd is uit kleine ledjes.

Levensduur 50.000 branduren.

Rendement 90%

Even een tabelletje over de 3 hoofdcategorieën lampen:

  1. Gloeilamp (die na jaaarenlang trouwe dienst ineens verboden werd omdat, zoals men stelt de gloeilamp een ware energieverslinder is)!
  2. TL-lamp en/of Spaarlamp (de met kwikdamp(gif) gevulde energiezuinige broertjes van de gloeilamp die nu in het kader van energiebezuinigende maatregelen wordt gepromoot door overheden en producenten)!
  3. Ledlamp (het zeer dure nog jongere broertje in de serie, wat niet alleen de zuinigste is van het stel, maar ook geen giftige stoffen bevat!

verlichting 003 tabel lampsoorten en verbruik

verlichting 007 verbruikskosten gloeilamp tl spaarlamp ledlamp

Zoals U kunt zien is de LEDlamp “de lamp van de toekomst”…

Hij is nu nog aan de dure kant, maar als de overheden subsidies zouden verstrekken aan ontwikkeling en productie van dit nieuwe product, ben ik er zeker van dat binnen niet al te lange tijd de prijzen drastisch zouden kunnen worden gereduceert!

De LEDlamp!

HET product van de TOEKOMST (als je het mij vraagt)!

Als er dan toch een verbod is uitgevaardigd op de gloeilamp, mag er ook een verbod komen op de giftige tl-lamp / spaarlamp met haar gevaarlijke kwikdamp!

Een gevaar voor zowel de gezondheid van mens en dier en een zware aanslag op het milieu!

Ga dus niet als een gek spaarlampen kopen, maar wacht tot de LEDlamp een stuk betaalbaarder wordt!

Scheelt u niet alleen de aanslag op uw gezondheid maar u houdt ook nog eens veel meer geld in uw portemonnee over!

verlichting 008 magnetron plasma tv stofzuiger

Bovendien…

Iets wat mij al helemaal absurd in de oren klinkt…

Waarom zo’n heisa om een gloeilamp in de ban te doen, zeker als men beseft dat we in een wereld leven waar magnetrons (750 –1.350 Watt), stofzuigers (1.600 – 2.100 Watt), Plasma TV’s (350-400 Watt (even ter informatie een normale tv verbruikt tussen 100 – 150 Watt en een lcd tv 150 – 200 Watt)) steeds meer meefeesten in het energieverslindende wereldje van de techniek…

Panasonic spant toch wel de kroon bij de Plasma TV’s met haar model (Panasonic TH-42PY700 Plasma TV) die zelfs 486 Watt per uur verbruikt!

Begrijpt U dat nou?

HALFWAS maatregelen vanuit Den Haag…

Maar dat zijn we ondertussen al gewend, of niet?

Tot slot nog wat TIPS!

Om alle risico’s uit te sluiten kunt u het best direct nadat een spaarlamp is gebroken, de kamer luchten om kwikgas te laten ontsnappen. Deze maatregel is vergelijkbaar met de voorzorg tijdens het verven in huis, het morsen van terpentine of het gebruik van ammonia. Er zijn overigens ook spaarlampen te koop van onbreekbaar plastic.

  • Veeg gebroken resten van een spaarlamp op met een papiertje terwijl u handschoenen draagt (dit is niet schadelijk voor u). Gebruik geen doekje of stofzuiger, want dan kan het kwik zich alsnog verspreiden.
  • Stop de kapotte spaarlamp samen met het papiertje, de kwik en de handschoenen in een plastic tas en lever deze in bij het Klein Chemisch Afval.